Aan het woord is Bert (*). Hij is 28 jaar, woont nog thuis en zorgt nu zelf voor zijn kindje. Ook zijn papierwinkel is opnieuw in orde en die administratie kan hij weer zelf aan. Hij volgt momenteel de dagwerking in het ambulant centrum De Sleutel te Brugge. We laten Bert zijn verhaal doen over hoe hij zijn dagelijks verblijf in De Sleutel ervaart en trachten op die manier duidelijk te maken hoe die ‘dagwerking’ in het dagcentrum in de praktijk werkt. Hierna laten we eveneens Dirk Dobbelaere, coördinator van de dagwerking in Brugge, zelf aan het woord.

‘Ik kom sinds oktober vorig jaar naar de dagwerking. In het begin stond ik nogal weigerachtig. Ik was ook niet gemotiveerd om te komen. Uiteindelijk ben ook onder lichte dwang van het Centrum voor Algemeen Welzijnswerk (CAW) naar de dagwerking beginnen komen. Ik heb een zoontje van 2 dat heel wat zorg vraagt. Ik kwam hier in een volle groep van 8 gasten terecht. Het heeft 2 à 3 maanden geduurd vooraleer ik durfde te spreken.’

‘Ik was ook vroeger al via justitie verplicht om ambulant in het dagcentrum in behandeling te komen. Ik kwam éénmaal per week als therapie op individueel gesprek. Dat heb ik toen echter zelf stilgelegd Ik zag er het nut niet van in. Ik kreeg van mijn persoonlijke psychiater vervangmedicatie voorgeschreven. Ik dacht dat ik geen probleem had. Ik draai nu mee in de dagwerking en ga aanvullend 1 maal per week op gesprek bij mijn begeleidend staflid evenals bij de arts van het centrum.
In het begin zat ik nog aan een relatief hoge dosis benzo’s, eigenlijk als vervangmiddel voor mijn alcoholverslaving. Mijn gebruik van speed wist ik af te bouwen. Nu heb ik ook zelf beslist om die benzo’s sterk af te bouwen.

De dagwerking heeft me opnieuw nuchter gemaakt. Eigenlijk zie ik nu in dat ik nog altijd niet 100 % nuchter of afhankelijk ben.
Ze hebben me hier leren spreken met andere mensen, zonder vooroordelen.

Ik heb al heel vroeg van thuis uit mijn plan moeten trekken. Leren babbelen over zaken of problemen, dat heb ik niet meegekregen. Of ben ik het afgeleerd Ook leer ik hier hoe ik mensen best aanspreek. En tegelijk hoe ik bepaalde mensen best mijdt. Dat is niet altijd evident. Mijn ma is altijd mijn grootste leverancier geweest. Ik leerde mijn problemen hier ter sprake brengen. Samen hebben we naar een oplossing gezocht. Mijn vriendin laat zich hier nu ook ambulant helpen. We zijn veel gelukkiger dan vroeger. Ook de broer van mijn vriendin is altijd in de buurt. Eigenlijk zou hij moeten gecolloqueerd worden’

‘Eenmaal per week hebben we in de dagwerking Familiegroep. Op een dag heb ik alles in de groep gesmeten. De anderen reageerden daarop. Iedereen kent hier ieders levensverhaal. Op die manier leren we onszelf blootgeven, de dingen zeggen zoals ze zijn. We leren zeggen waar we van binnen allemaal mee bezig zijn. De dagwerking werkt met vier fasen. Eerst ben je een week op proef. Clean zijn is geen voorwaarde. Je krijgt geen sanctie bij gebruik. Je doet het voor jezelf. We leren op tijd zijn, de staf leert ons kennen, ik leer de staf kennen, er groeit een wederzijds vertrouwen”.

‘Tijdens de eerste fase heb je een werkpunt. Trachten af te geraken van de harddrugs. We leren eerlijk zijn rond ons gebruik. Zelf zicht leren krijgen op je eigen gebruik, er eerlijk over zijn. Die urinecontroles vind ik normaal. Elke week schrijf ik op welke middelen ik gebruik. Er wordt een doelstelling geformuleerd op maat van elk persoon. Dat kan zijn volledig van de harddrugs af zijn binnen 6 maand, of binnen 12 maand. Het gebruik bouwen we langzaam af via contracten.

Na vier maanden ben ik volledig hervallen. Ben ik opnieuw speed beginnen gebruik. Maar ik had er snel een dégôut van. En een maand later stond ik hier opnieuw. Ik had ook niet door dat die tranquillizers een vervangmiddel waren voor mijn verslaving. Ik gebruikte ook nog altijd rilatine en heroïne’.

‘Ik krijg hier veel kansen. Ik zie het als een denkbeeldig kaartspel. Toch moet je oppassen. Eenmaal zijn je kaarten immers onvermijdelijk op. Zonder die dagwerking zat ik helemaal aan de grond. Ik heb er hier dit jaar al een paar zien vertrekken. Hun kaarten waren op. Ze bleven liegen, gebruikten foefjes om hun gebruik te verdoezelen.

Hoe langer ik naar hier kom, hoe beter het met me gaat. Het heeft veel voordelen om ‘nuchter’ te zijn. Binnenkort ga ik opnieuw de band met mijn vader aanhalen. Ik voel me er capabel voor. Het is 18 jaar geleden dat ik hem gezien heb. Ik heb intussen veel fouten uit mijn vroeger leven leren inzien’.

‘Dankzij de dagwerking leren we opnieuw structuur in ons leven brengen. We leren opnieuw dagdagelijkse dingen doen zoals koken. Een warme maaltijd is voor velen echt niet evident. In groep werken we ook aan onze fysieke conditie. We gaan zwemmen, spelen ping pong,…  De groep bepaalt ook zelf hoe we de week afsluiten. Dan kan bijvoorbeeld eens samen gaan bowlen zijn.

Ik durf nu ook mijn frustraties ten opzichte van anderen op een fatsoenlijke manier brengen. Ik leer veel bij op basis van ook concrete werkpunten. Al mijn rekeningen zijn nu betaald. Ik kan mijn paperassen zelf doen. Ik leer ook mijn imago loslaten’.

‘Ik voel me goed bij het niet-residentiële karakter van dit programma. Die structuur van de dagwerking doet me goed. De begeleiders hebben hier echt heel veel geduld met mij. Ze blijven met dezelfde toewijding zaken herhalen waaraan ik moet werken. Ze hebben me ook over mijn tandartsenfobie heen geholpen.

Mijn perspectief is opnieuw helemaal ‘nuchter’ worden. Ik heb daar nog geen tijd kunnen opplakken. Eenmaal ik in tweede fase zit, wil ik in het weekend beginnen werken. Ik voel me hier echt op mijn gemak. In het begin zag ik ter tegenop. Maar nu kom ik graag. Ik heb 17 jaar van mijn leven verloren. Het is genoeg geweest’.

juni 2006
(*) Om redenen van privacy gebruiken we fictieve namen