Deborah (*) vertelt dat ze ongerust is omdat ze een mail kreeg waarin staat dat ze ingeschreven is bij de VDAB. Door laattijdige post en een week “Ervaringsleren” in de Ardennen miste ze ook een afspraak bij GTB. Haar peers raden aan bij de mutualiteit langs te gaan en geven tips om vooraf de vragen bij dat gesprek goed voor te bereiden. Het thema verslaving wordt onderliggend steeds meegenomen. Deborah mag een avondopleiding volgen rond make up en visagie. Op termijn wil ze werken in dienstverband bijvoorbeeld in een schoonheidssalon. Ze heeft nood aan structuur. Verder denkt ze er aan om via relaties met een bevriende fotograaf bij te klussen bijvoorbeeld voor make up op trouwfeesten. Een collega-bewoner wijst erop dat zo’n feestsfeer misschien wel geen goede combinatie is. Heeft ze ook een plan B?  Ze zoekt nog hobby’s waar ze een kick kan in vinden. Nu is ze vaak bezig met lezen, muziek, de moestuin. “Eigenlijk zou ik graag iets als zumba doen. Ik wil nieuwe cleane vrienden maken”.  Ze schaamt zich wel om open te zijn over haar verleden. “Ik vertel daar niet over uit schrik voor hun reacties” . Een peer raadt haar aan om met een vrouwelijke collega uit het tussenhuis hierover in gesprek te gaan. “Probeer kleine stappen te zetten. Je hoeft ook nooit je hele leven te vertellen”, zo klinkt het advies van een andere medebewoner.

Voor Pieter (*) loopt de papierwinkel te traag. Zijn traject bij de VDAB is nog niet gestart. Hij heeft wel al een plan in zijn hoofd. Hij wil G-sport begeleider worden en via vrijwilligerswerk de eerste stappen zetten. Zodra hij mag doorschuiven naar een volgende module in het programma wil hij zo 2 dagen werken. Ook het financiële komt bij het beluisteren van elkaars verhaal concreet op tafel. En aansluitend het hebben van het rijbewijs en een auto.  Een deelauto is even goed, suggereert een medebewoner. Pieter vertelt ook dat hij dankzij het lidmaatschap bij 2 verenigingen nieuwe contacten kan leggen waar hij voldoening uit haalt. Hij is lid van een atletiekclub en gaat ook regelmatig naar bijeenkomsten van de NA.  Pieter: “Ik vertel er wel iets over mijn achtergrond. En bijvoorbeeld over de gele kaart die ik hier gekregen heb. Ze laten me verstaan dat ze fier zijn op het traject dat ik aan het lopen ben”.

John (*) is nog zoekende in zijn traject. Een opleiding, vrijwilligerswerk,… hij weet het nog niet. John werkte vroeger in de bouwsector en twijfelt om opnieuw in die richting te gaan zoeken. “Ik haalde veel voldoening uit mijn vroeger werk als stukadoor”. Er wordt wel veel alcohol gedronken in de bouw, … De medebewoners raden aan om ook een back up plan voor te bereiden. “Maak zo’n plan op papier, zodat het niet vrijblijvend is, maar een soort engagement naar jezelf” of “Grijp best terug naar de elementen uit de SWOT-analyse, zoals die gemaakt werd tijdens de laatste workshop met Phebe”, zo suggereert een andere bewoner. Daaruit onthoudt John dat hij graag iets wil doen met dieren, liefst met honden. Voor een opleiding is hij niet klaar. “Ik heb het gevoel dat ik niet goed genoeg mijn best doe. En ik ben hier kwaad en verdrietig over. Maar de taken in huis slorpen me te veel op”. Een medebewoner zegt dat John meer voor zichzelf mag opkomen: “Geef je grenzen aan”. John is meer een doener. Nadenken over de toekomst, wordt makkelijk uitgesteld.

Een paar weken later woon ik opnieuw een activeringsgroep bij. Er is intussen een overleg geweest met de VDAB om de trajecten sneller op gang te krijgen. En John maakte al een afspraak met een dierenasiel. Hij maakt tijd om zich voor te bereiden op een volgende stap in zijn activeringstraject. Nu is ook Emma (*) komen aansluiten. Ze werkte vroeger als kapster. Ze heeft het heel moeilijk. Ook financieel zit ze met vragen. “Met mijn beperkt weekbudget zal ik nooit een bijkomende opleiding voor barbier kunnen volgen. Ik krijg niets rond en ik vrees de reactie van de anderen. Wat gaan ze over mij zeggen of denken. Ik durf amper alleen naar buiten gaan. Soms blokkeer ik gewoon. Ze ging nochtans al eens tennissen of naar de bib. Maar voor een vereniging is ze bang. Ze spiegelt zich aan ideaalbeelden. “Ik herken mezelf niet. Ik vind mezelf nochtans heel sociaal. Toch schaam ik me rapper. Toen ik gebruikte had ik daar geen last van. Het ging gemakkelijker”.  Begeleider Mohamed komt even tussen: “In een traject naar herstel zijn er drie belangrijke stappen. Het gaat over ‘weten’ (kennis hebben van je probleem), ‘willen’ (de wil om er iets aan te veranderen) en ‘doen’ (engagement aangaan). Hij wijst Emma erop hoe sterk ze zich heeft getoond tijdens de week Ervaringsleren in de Ardennen. Als hij haar verhaal vandaag beluistert, wijst hij op het risico van herval. “De angst die je verwoordt, kan je verlammen”. Een lotgenoot vult aan dat ze misschien een afspraak kan maken met haar schuldbemiddelaar. “Met een goed onderbouwd plan zal ze zeker een opleiding mogen aanvatten”. Emma bevestigt dat ze met pakken weerstand heeft gezeten, maar ze leerde ook al veel bij. “Hier in huis lukt het beter, hier ken ik iedereen. Maar naar buiten… Vanavond heb ik een wandeling gepland alleen… Maar inderdaad ik moet ook iets nieuws uitproberen”. Enkele medebewoners bieden ondersteuning aan.

Pieter heeft zich bij het Huis van de Sport als vrijwilliger aangemeld en heeft zicht op vrijwilligerswerk. Hij denkt eraan om de opleiding Sportverzorger aan te vatten in september. Hij vertelt dat hij zich nog nooit zo gelukkig heeft gevoeld. “Ik haal energie uit wat ik doe en ik voel me gemotiveerd. Tijdens mijn vroegere jobs  had ik dat nooit ervaren. Het was eerder van ‘wat doe ik hier?’ Een paar weken geleden was ik niet klaar voor die uitdaging. Nu voel ik dat ik een volgende stap kan zetten richting activering.” Emma vertelt dat ze bewondert dat Pieter als vrijwilliger wil werken met mensen met een beperking of met jongeren uit kansengroepen. Zo doe je ook iets terug voor de maatschappij. Ik mag hier dit programma volgen en wil ook iets terugdoen voor de maatschappij. Pieter krijgt ook nog de boodschap om meer te proberen doen met zijn creatieve talenten. “Wat immers als je straks plots geblesseerd zou geraken. Als je dan niet meer uit je zetel geraakt, zou herval dan niet om de hoek kunnen loeren?”

Paul De Neve

(*) om redenen van privacy gebruiken we fictieve namen

AANVERWANTE INFO
Hoe activeer je zonder trekken en duwen? (over de samenwerking met Werkschakel)