Het Liaison-model: Een brug naar passende zorg voor mensen met een dubbele diagnose

Personen met een ernstige psychiatrische aandoening in combinatie met illegale middelen ervaren vaak grote drempels tot passende zorg. Het gebruik van illegale drugs wordt vaak als uitsluitingscriterium gehanteerd, wat resulteert in onderbroken zorgtrajecten, toenemend herval en een grote groep mensen die de zorg mijdt.  Met het project Liaison Illegale Middelen proberen we in Oost-Vlaanderen een antwoord te bieden op deze complexe problematiek en heeft als doel om de kloof tussen zorgbehoeften en zorgaanbod te dichten.

Dit project, gericht op volwassenen en jongeren met een primaire diagnose van een zware of chronische mentale aandoening die verband houdt met hun druggebruik, wil de toegang tot reguliere zorg verbeteren. Het hoofddoel is om diensten te ondersteunen, het zorgaanbod te vergroten en de continuïteit van zorg te optimaliseren. Dit wordt gerealiseerd door het inzetten van een innovatief liaison-model.

Het liaison-team bestaat uit medewerkers met verschillende disciplines en expertises binnen de verslavingszorg vanuit De Sleutel, Karus, Frapello, De Kiem, UPSIE UZ Gent en PC Sleidinge. Ook een ervaringsdeskundige en artsen maken deel uit van het team, wat zorgt voor een breed en geïntegreerd perspectief.

Het werk van dit team is gebaseerd op drie kernpijlers:

1. Teamondersteuning: Vanuit een gelijkwaardige positie wordt expertise aangereikt aan bestaande zorgteams. De focus ligt op respect voor de opgebouwde ervaring en het versterken van de interne competenties.
2. Netwerkvorming: Door actieve deelname aan teamoverleggen en andere contactmomenten wordt het netwerk rondom de zorgvrager versterkt en geoptimaliseerd, met als doel een robuustere ondersteuning te creëren.
3. Competentieversterking: Via ‘on-the-job’-begeleiding en gespecialiseerde vormingen wordt gewerkt aan de specifieke noden van teams, met aandacht voor de beeldvorming, inschatting en de uitrol van zorgtrajecten.

De liaisonfunctie is aanvullend en fungeert als een essentiële schakel. Het team onderhoudt direct contact met de zorgvragers en hun context, en werkt samen met de behandelende teams om hen toe te leiden naar een passender zorgtraject. Dit verbindende model is cruciaal om te voorkomen dat mensen die balanceren op de rand van het zorgsysteem, definitief ‘uit de boot vallen’.

Dit project wordt momenteel uitgerold in verschillende ontvangende voorzieningen  waaronder de PAAZ-afdelingen van AZ Jan Palfijn en St Lucas, AZ Maria Middelares en AZ Glorieux, de MOBiL-teams van Het Pakt en de HIC-afdeling van zorggroep  Guislain. Met de inzet van dit model hopen de aanbiedende voorzieningen – de conventies voor verslavingszorg en de psychiatrische ziekenhuizen – een duurzame impact te creëren en de zorg voor deze kwetsbare doelgroep structureel te verbeteren.